Waar heden en verleden samenkomen, ontstaan bezieling en inspiratie
terug naar HOME

foto's en verhalen  |  Het franse kamp & Opgravingen 

PKN Stichting voor onderzoek historische tabakspijpen | Jaarboek 2019

Er is nu een mooi jaarboek van 2019 uitgekomen waarbij de kleipijpen van Austerlitz, die tijdens de opgravingen werden gevonden, worden besproken. 
In onderstaand aangeleverde PDF van het boek staat dit artikel over Austerlitz.

Het artikel is afkomstig van Jos Bazelmans en Michiel Purmer. Het boek is geschreven door Bert van der Lingen en Ewout Korpershoek.

Het Frans Bataafse legerkamp van austerlitz | Jaarboek 2017

In het Jaarboek Nederlandse Archeologie 2017 staat een leuk artikel over bevindingen die zijn gedaan tijdens de opgravingen in Austerlitz. Van Pronk Producties hebben wij toestemming om het artikel over Austerlitz uit het jaarboek 2017 op de website te zetten. 

Het jaarboek wordt jaarlijks uitgegeven door Pronk Producties uit Vught. Het gehele jaarboek is verkrijgbaar voor € 29,95. 

Literatuur: Mooren, J.R., I. Cleijne, M. Kalshoven & W. Hessing 2018: Het Frans Bataafse legerkamp van Austerlitz (1804-1808), in: J. Bazelmans (red.), Jaarboek van de Nederlandse archeologie 2017, Vught, 31-40. 

Verder lezen

Mars et Historia | Positionering van het Camp d’ Utrecht bij Zeist in 1804

Dit artikel behandelt de locatiekeuze van het Camp
d’ Utrecht ofwel Kamp van Zeist dat in 1807 door de
Franse koning Lodewijk Napoleon van het Koninkrijk
Holland omgedoopt zou worden tot Camp d’ Austerlitz.

Dit verhaal is geschreven door Luitenant-kolonel b.d. KL drs. Bas van der Mooren en komt uit het tijdschrift Mars et Historia.

Mars et Historia is een veelzijdig militair-historisch tijdschrift waarin zowel militaria als historisch onderzoek aan bod komen en is een uitgave van de Nederlandse Vereniging voor Militaire Historie. Mars et Historia verschijnt in de maanden maart, juni, september, december. 

Verder lezen

OPGRAVINGEN FRANSE TIJD

“En wat een prachtig kamp was dat. De officierstenten waren omringd door schaduwrijke bosjes met banken of ligstoelen op het grasveld, tuintjes versierd met bloemen, vazen of beeldjes, vijvers vol rode vissen en eenden, miniatuurboten en scheepjes en watervallen. De infanterie schoot op de schietschijf of voerde manoeuvres uit. De cavalerie werkte op een andere plek. De artillerie oefende op hun schietterrein. Ik ging daar graag kijken.” 

Generaal François Dumonceau (1804). Een ingekorte tekst afkomstig uit zijn memoires. In het voorjaar van 1804 liet generaal Auguste de Marmont de helft van zijn troepen samenkomen op de heide bij Zeist, in wat toen het Camp d’Utrechtwerd genoemd. Ter plaatse werden drie divisies gelegerd: twee Franse en één Bataafse, in totaal circa 18.000 man. Over een lengte van 3 km verrees een tentenkamp waaraan later ook barakken werden toegevoegd. In 1804 bouwden de manschappen hier als legeroefening een aarden piramide, die na de slag om Austerlitz in Tsjechië, de Pyramide van Austerlitz werd gedoopt.
Ruim 200 jaar later werd in opdracht van de gemeente Zeist door BAAC in een deel van het Frans-Bataafse legerkamp een proefsleuvenonderzoek uitgevoerd. Doel van het onderzoek was inzicht te krijgen in de exacte locatie en interne inrichting van het 19de-eeuwse kamp, maar ook om meer te weten te komen over het dagelijks leven van de militairen, de wasvrouwen en marketentsters.

Het archeologisch onderzoeklaat zien dat het kamp werd aangelegd in een kaal, golvend heidelandschap. In tegenstelling tot wat de historische bronnen vertellen, werd het terrein bij de aanleg van het kamp slechts oppervlakkig geëgaliseerd. Uit sporen van barakken, tentgreppels, waterputten, (afval)kuilen, paalkuilen en greppels kon afgeleid worden hoe het kamp was ingericht.

Afmetingen en vorm van de tentgreppels waren te relateren aan de historisch bekende tentmaten voor soldaten versus officieren. De zone waar de soldatententen lagen bleek opvallend vondstarm.
Ter hoogte van de waterputten, de keukens en de barakken was dat anders. Het sociale leven speelde zich vermoedelijk vooral hier af. Opvallend was de grote hoeveelheid regimentsknopen, van het 11e regiment d’ infanteriede Ligne en de 104e demi-brigade d’ infanteriede Ligne. Uit historische bronnen weten we dat de soldaten iedere twee jaar een nieuwe uitrusting kregen met daarbij ook 48 reserveknopen. Door nauwkeurig te registreren waar dergelijke vondsten vandaan kwamen weten we welke eenheid waar gelegerd was binnen het kampterrein.
De kaart van het legerkamp uit 1805, bleek, in tegenstelling tot de verwachting, verrassend accuraat te zijn. De begrenzing van de zone waar de wasvrouwen verbleven, de open ruimte tussen de tentenrijen van de soldaten en de keukens, en de open ruimte tussen de divisietroepen, zoals tijdens het archeologisch onderzoek is vastgesteld, komt hiermee bijna exact overeen. Wel werden tijdens het archeologisch onderzoek meerdere inrichtingsfasen onderscheiden, die op de kaart niet zijn weergegeven. Zo blijkt de kaart een zeer nauwkeurige momentopname, maar geeft de archeologie een veel dynamischer beeld van de inrichting én hoe het er in een dergelijk kamp aan toe ging.
 J.R. Mooren en E. Ball, BAAC

 Bron: J.R. Mooren, 2015: Austerlitz, Franse kamp, een legerkamp uit de Napoleontische tijd. Inventariserend veldonderzoek door middel van proefleuven. Baac-rapport A-15.0038. ’s-'s-Hertogenbosch.

Lees via deze link ook het krantenartikel uit de Telegraaf in 2019 over de opgravingen.

Lees hier het krantenartikel

Foto's opgravingen | BAAC

In de gallerij hieronder vindt u foto's van de voorwerpen die zijn gevonden tijdens de opgravingen in Austerlitz. De foto's zijn afkomstig van BAAC.
BAAC is een onafhankelijk cultuurhistorisch onderzoeksbureau. BAAC staat voor Bouwhistorie, Archeologie, Architectuurhistorie en Cultuurhistorie. Ze voeren deskundig alle facetten uit van archeologisch en bouwhistorisch onderzoek.